Będzie pomnik!

Magdalena Szymczak

…i to nie byle jaki! Na początku lutego zawiązał się Społeczny Komitet Odbudowy Pomnika Wdzięczności za Odzyskanie Niepodległości , zwanego także pomnikiem Chrystusa Króla. W Pałacu Raczyńskich zebrali się kombatanci, wybitni profesorowie poznańskich uczelni, samorządowcy, politycy, artyści, architekci, przedsiębiorcy, lekarze, dziennikarze, działacze społeczni, a nawet osoby bezdomne. Młodzież reprezentowali harcerze  oraz członkowie Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży.  Inicjatorami akcji są Akademicki Klub Obywatelski im. Prezydenta Lecha Kaczyńskiego i Komisja Zakładowa NSZZ „Solidarność” Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza. Pomysł poparło wiele stowarzyszeń i osób prywatnych oraz władze kościelne, w tym oczywiście abp. Stanisław Gądecki. Spontaniczne rozmowy dały imponujący efekt i chęć poparcia akcji wyraziło już ponad 230 osób, nie tylko z Poznania, ale całej wielkopolski.


Podczas spotkania założycielskiego prof. Jan Skuratowicz przybliżył obecnym historię pomnika. Został  on wybudowany w 1932 roku jako wotum wdzięczności narodu za odzyskanie wolności. Pomnik miał formę monumentalnego łuku triumfalnego (wysokości ponad 7 metrów). Od strony frontowej w środkowej wnęce znajdowała się odlana z brązu, figura Chrystusa. Były tam jeszcze 2 medaliony: papieża Piusa XI oraz prymasa Polski Edmunda Dalbora oraz płaskorzeźby rycerza w husarskiej zbroi i żołnierza w polowym mundurze i hełmie, trzymającego karabin. W środkowej wnęce znajdowała się płaskorzeźba przedstawiająca trzy stany współczesnej Polski (inteligenta, włościanina i robotnika) skupione pod polskim godłem. Położenie pomnika było szczególne ponieważ stał otoczony: zamkiem- siedzibą władzy, uniwersytetem- miejscem nauki oraz teatrem- przybytkiem sztuki. Pomnik wyglądał niezwykle okazale i miał ogromne znaczenie dla Poznaniaków. Plac, przy którym stał był miejscem licznych zgromadzeń religijnych i patriotycznych. Niestety już w 1939r niemieccy naziści wysadzili go w powietrze. Do tej pory pomnik nie został odbudowany. Istnieje jedynie pamiątkowa tablica w pobliżu miejsca, gdzie kiedyś stał. 

Pomysł na odrodzenie pomnika powstał 10 listopada 2011r podczas koncertu będącego częścią uroczystości patriotycznych z okazji Święta Odzyskania Niepodległości. Akcja szybko znalazła poparcie i rozbudowuje się w błyskawicznym tempie. Już jesienią planowana jest wystawa, na której będzie można zobaczyć materiały archiwalne związane z pomnikiem. Powstanie również strona internetowa poświęcona pamięci „starego” pomnika i postępami prac nad „nowym”. Będzie też wydana książka, a może nawet uda się nakręcić film dokumentujący odbudowę. Warto zaznaczyć, że pomnik prawdopodobnie nie wróci na swoje dawne miejsce, ponieważ przestrzeń została już zagospodarowana inaczej. Zmieniona będzie też forma, na drodze konkursu zostanie wyłoniony zupełnie nowy projekt. Nowy pomnik na pewno będzie zawierał postać Chrystusa. Być może znajdą się przy nim urny z ziemią z miejsc, w których walczyli wielkopolanie. Komitet planuje zakończenie odbudowy na rok 2018, czyli setną rocznicę odzyskania niepodległości i wtedy przekonamy się, jak ostatecznie będzie wyglądać pomnik.